207 Dzîvojamâs vienîbas ir mâjokïi, kurus pastâvîgi apdzîvo privâtâ mâjsaimniecîba. Tautas un mâjokïu skaitîðanâ dzîvojamajâs vienîbâs ietilpst apdzîvoti tradicionâlie mâjokïi un citas dzîvojamâs vienîbas. Kopçjâs dzîvojamâs telpas jeb institucionâlie mâjokïi ir mâjokïi, kuros dzîvesvietu nodroðina daþâdas organizâcijas vai iestâdes (slimnîcas, veco ïauþu aprûpes iestâdes, klosteri, kazarmas, cietumi u.c.). Citas dzîvojamâs vienîbas ir bûdas, kajîtes, barakas, ðíûòi, autotreileri, klçtis, dzirnavas un citi mâjokïu veidi, ko cilvçki izmanto dzîvoðanai skaitîðanas laikâ, neatkarîgi no tâ, vai tie bija paredzçti dzîvoðanai. Dzîvojamâs telpas (apdzîvoti mâjokïi) ir tie mâjokïi, kurus pastâvîgi apdzîvo iedzîvotâji. Tajâs ietilpst apdzîvoti tradicionâlie mâjokïi, citas dzîvojamâs vienîbas un institucionâlie mâjokïi (kopçjâs dzîvojamâs telpas). Mâjsaimniecîbu îpaðumtiesîbu statuss Râdîtâjs attiecas uz visâm privâtajâm mâjsaimniecîbâm. Òemot vçrâ, ka 2021. gada tautas un mâjokïu skaitîðanâ par vienu mâjsaimniecîbu tiek uzskatîtas visas personas, kuras dzîvo vienâ mâjoklî, râdîtâjs tiek piemçrots visiem privâto mâjsaimniecîbu mâjokïiem jeb visâm dzîvojamajâm vienîbâm (apdzîvotiem tradicionâlajiem mâjokïiem un citâm dzîvojamajâm vienîbâm). Par îpaðumtiesîbu veidiem vairâk skatîties sadaïâ “Îpaðumtiesîbu veids”. Tradicionâlo mâjokïu râdîtâji Mâjokïu skaitîðanâ tiek noteikts visu tradicionâlo mâjokïu skaits Latvijâ un daþâdi ðos mâjokïu raksturojoði râdîtâji – apdzîvotîbas statuss, mâjokïu platîba un iedzîvotâju blîvuma standarts, labiekârtojumu pieejamîba, uzcelðanas gads, çkas tips un îpaðumtiesîbu veids. Mâjokïu apdzîvotîbas statuss Apdzîvots tradicionâlais mâjoklis – tradicionâlais mâjoklis, ko skaitîðanas laikâ viena vai vairâkas personas izmanto par pastâvîgo dzîvesvietu. Neapdzîvots tradicionâlais mâjoklis – tradicionâlais mâjoklis, ko skaitîðanas laikâ neviena persona neizmanto par pastâvîgo dzîvesvietu.
208 Mâjokïa izmantojamâ (dzîvojamâ) grîdas platîba Visiem tradicionâlajiem mâjokïiem tiek noteikta to izmantojamâ grîdas jeb dzîvojamâ platîba. Izmantojamo grîdas platîbu definç kâ grîdas platîbu ârçjo sienu iekðpusç, izòemot neapdzîvojamus pagrabus un bçniòus, un daudzdzîvokïu çkâs visas kopçjâs platîbas. Viena dzîvokïa çkâm jeb privâtmâjâm dzîvojamâ platîba tiek aprçíinâta, òemot vçrâ NÎVKIS noteiktos telpu izmantoðanas veidus, platîbas aprçíinâ neiekïaujot garâþas un citas nedzîvojamas telpas. Dzîvokïiem daudzdzîvokïu çkâs tiek izmantota visa ðo dzîvokïu platîba. Iedzîvotâju blîvuma standarts Iedzîvotâju blîvuma standarts tiek aprçíinâts visiem apdzîvotajiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Râdîtâjs tiek aprçíinâts, dalot mâjokïa izmantojamo (dzîvojamo) grîdas platîbu kvadrâtmetros ar iemîtnieku skaitu mâjoklî. Reìistrçtais iemîtnieku skaits mâjoklî tiek iegûts no iedzîvotâju skaita novçrtçjuma. Ûdens apgâdes sistçma (ûdensvads) Râdîtâjs attiecas uz visiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Ûdens apgâde mâjoklî tiek konstatçta, ja ûdens padeve ir nodroðinâta no kopçjâs ûdens apgâdes jeb no pilsçtas ûdens apgâdes sistçmas vai vietçjâs ûdens ieguves sistçmas. Papildus NÎVKIS datiem tiek izmantoti ûdensapgâdes piegâdâtâju dati, EU–SILC un MBA apsekojumu dati, kâ arî 2011. gada mâjokïu skaitîðanas dati. Labiekârtojumu pieejamîba Tualete – attiecas uz visiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Mâjoklî tualete ar ûdens novadu tiek konstatçta, ja tajâ ir iekârtota tualete, kas pieslçgta pie ûdensvada un kanalizâcijas. Pamatâ tiek izmantoti NÎVKIS dati par reìistrçtu ûdensklozeta tualeti mâjoklî, bet dati tiek arî koriìçti, òemot vçrâ to, vai mâjoklî ir ûdensvads un kanalizâcija. Papildus NÎVKIS datiem tiek izmantoti ûdensapgâdes piegâdâtâju dati, EU–SILC un MBA apsekojumu dati, kâ arî 2011. gada mâjokïu skaitîðanas dati. Vanna / duða – attiecas uz visiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Pamatâ tiek izmantoti NÎVKIS dati par mâjoklî reìistrçtu vannu vai duðu, bet dati tiek arî koriìçti, òemot vçrâ to, vai mâjoklî ir ûdensvads un kanalizâcija, kâ arî, ja mâjoklî ir vannas vai duðas telpa. Papildus NÎVKIS datiem tiek izmantoti ûdensapgâdes piegâdâtâju dati, EU–SILC un MBA apsekojumu dati, kâ arî 2011. gada mâjokïu skaitîðanas dati.
209 Apkures veids – attiecas uz visiem tradicionâlajiem mâjokïiem, kam nepiecieðams noteikt, vai tajos ir centrâlâ apkure. Mâjokli uzskata par centrâli apkurinâtu, ja apkuri nodroðina: (1) pieslçgums centralizçtai siltumapgâdes sistçmai (siltums tiek saraþots un piegâdâts pa siltumtrasçm lîdz çkai); (2) çkâ vai dzîvojamâ vienîbâ esoðas iekârtas, kas neatkarîgi no izmantojamâ enerìijas avota ir izveidotas centrâlâs apkures nolûkiem, piemçram, gâzes apkures katli, elektrîbas apkures katli u.tml. Ja mâjoklî ir krâsns, kamîns, pârvietojams elektriskais sildîtâjs, tiek uzskatîts, ka mâjoklî nav centrâlâs apkures. NÎVKIS reìistrçtie apkures veidi tiek koriìçti, òemot vçrâ 2011. gada tautas un mâjokïu skaitîðanas datus un izmantotâs metodes. Papildus NÎVKIS datiem tiek izmantoti siltumapgâdes piegâdâtâju dati, EU–SILC un MBA apsekojumu dati, kâ arî 2011. gada mâjokïu skaitîðanas dati. Mâjokïu dalîjums pçc çkas tipa Mâjokïu dalîjums pçc çkas tipa attiecas uz tradicionâlajiem mâjokïiem. Mâjokïu dalîjums pçc çkas tipa tiek veidots, izmantojot NÎVKIS bûvju klasifikâciju. Par tradicionâlajiem mâjokïiem çkâs ar vienu mâjokli tiek uzskatîtas viena dzîvokïa dzîvojamâs mâjas. Tâs ir brîvi stâvoðas savrupmâjas, tai skaitâ individuâlâs ìimeòu mâjas. Par tradicionâlajiem mâjokïiem çkâs ar diviem mâjokïiem tiek uzskatîtas divu dzîvokïu dzîvojamâs çkas. Tâs ir brîvi stâvoðas divu dzîvokïu mâjas, kurâm ir kopîgs jumts vai atseviðía ieeja. Par tradicionâlajiem mâjokïiem çkâs ar trijiem un vairâk mâjokïiem tiek uzskatîtas trîs un vairâk dzîvokïu dzîvojamâs çkas. Tajâs ietilpst sekciju tipa dzîvojamâs mâjas un daudzdzîvokïu mâjas, kurâs ir trîs un vairâk dzîvokïu. Par tradicionâlajiem mâjokïiem nedzîvojamâs çkâs tiek uzskatîtas dzîvojamâs telpu grupas, kam atrodas nedzîvojamâs çkâs, piemçram, dzîvojamais dzîvoklis biroju, lauku saimniecîbu u.tml. veida çkâs. Mâjokïu dalîjums pçc çkas uzcelðanas laika Râdîtâjs attiecas uz visiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Par çkas uzcelðanas laiku tiek pieòemts gads, kas ir norâdîts kâ tâs ekspluatâcijas uzsâkðanas gads. Ja mâjoklis atrodas çkâ, kas ir rekonstruçta, tad atbilstoði valsts prasîbâm par mâjokïa uzcelðanas gadu var tikt uzskatîts çkas rekonstrukcijas gads. Pamatâ tiek izmantoti NÎVKIS dati, kas tiek papildinâti ar 2011. gada tautas un majokïu skaitîðanas datiem.
210 Îpaðumtiesîbu veids Râdîtâjs attiecas uz apdzîvotajiem tradicionâlajiem mâjokïiem. Tas ir paredzçts, lai norâdîtu îpaðumtiesîbas, saskaòâ ar kurâm mâjoklis ir apdzîvots. Tiek izðíirtas ðâdas îpaðumtiesîbas: îpaðnieka apdzîvots mâjoklis, îres mâjoklis un citas îpaðumtiesîbas formas mâjokïi. Îpaðnieka apdzîvoti mâjokïi ir tâdi tradicionâlie mâjokïi, kuros vismaz vienam mâjokïa iemîtniekam pieder mâjokïa daïa vai viss mâjoklis. Îres mâjokïi ir tradicionâlie mâjokïi, kuros vismaz viens iemîtnieks maksâ îri par mâjokïa izmantoðanu un kuros nevienam iemîtniekam nepieder mâjokïa daïa vai viss mâjoklis. Citas îpaðumtiesîbu formas mâjokïi ir tie tradicionâlie mâjokïi, kuri tiek apdzîvoti uz cita vienoðanâs veida pamata. Ðajâ kategorijâ ietilpst tie mâjokïi, kuros dzîvo mâjokïa îpaðnieka radinieki un personas, kuras mâjokli apdzîvo uz cita vienoðanâs veida pamata. Galvenâ mâjokïu râdîtâju datu avota NÎVKIS datu izmantoðana un apstrâde ir veikta, konsultçjoties ar VZD NÎVKIS ekspertiem, lai NÎVKIS dati bûtu izmantoti precîzi. Mâjokïu râdîtâju rezultâtu kvalitâte un ticamîba tiek vçrtçta gan mikro (mâjokïu vienîbu) lîmenî, gan arî makro lîmenî. Mikro lîmenî – rezultâti tiek salîdzinâti ar 2011. gada tautas un mâjokïu skaitîðanas rezultâtiem, EU–SILC un MBA apsekojumiem. Makro lîmenî – rezultâti tiek salîdzinâti arî ar Latvijas Bankas Mâjsaimniecîbu finanðu un patçriòa aptaujas datiem. Datu kvalitâte
212 2021. gada 6. janvârî CSP informçja sabiedrîbu, ka 2021. gadâ notiks tautas skaitîðana, kas no iepriekðçjiem tautas skaitîðanas gadiem atðíirsies ar to, ka intervçtâji nedosies klâtienç aptaujât iedzîvotâjus un iedzîvotâjiem nebûs jâaizpilda arî elektroniskâs anketas. Gata Ðïûkas karikatûra ataino atðíirîbas starp 2000. un 2021. gada tautas skaitîðanâm.
213 2021. gada 28. maijâ notika tautas skaitîðanai veltîta konference “Datu vçrtîba sabiedrîbai digitâlajâ laikmetâ”. Konferences pirmâs daïas kopsavilkums Gata Ðïûkas redzçjumâ.
214 2021. gada Jâòos CSP apsveica iedzîvotâjus, atgâdinot, ka iestâde savu gada svarîgâko darbu ir paveikusi – saskaitîjusi visus Latvijas iedzîvotâjus, veicot reìistros balstîtu tautas skaitîðanu. Turklât Latvija bija pirmâ no Eiropas Savienîbas dalîbvalstu saimes, kas, neraugoties uz pandçmiju, 2021. gada tautas skaitîðanas datus publicçja jau maija beigâs. Gata Ðïûkas karikatûra.
215 2021. gada 24. novembrî publicçta 2021. gada tautas un mâjokïu skaitîðanas informâcija par mâjokïiem. Vçrðot sabiedrîbas uzmanîbu ðim notikumam, CSP tîmekïa vietnç un sociâlajos tîklos publicçja Gata Ðïûkas karikatûru.